kuş denince akla gelenler
AA muhabirinin çeşitli kaynaklardan derlediği bilgilere göre,
kuşlara özgü mucizelerden olan göç ile binlerce kilometreyi aşan
kuşlar, bir yıl önce bıraktıkları yuvayı bulabiliyor.

Plastik bir okul cetveli büyüklüğündeki Kuzey Sumrusu (Sterna
paradisaea) göç sırasında, gövdesine sığdırdığı enerji ile yaklaşık 36
bin kilometre yol kat edebiliyor.

Leylek ve benzeri büyük kuşlar ise uzun mesafeleri aşmak için
termallerden (ılık hava akımları) yararlanıyor. Termaller sadece
karalar üzerinde oluştuğundan, leylekler deniz üstü geçişleri az olan
yolları seçiyor. Deniz üzerinde güçlü termaller bulunmadığından
albatroslar gibi süzülen kuşlar, dalgaların ve havanın yarattığı
rüzgarları kullanarak ilerliyor, 9 kiloluk bir albatros vücut
ağırlığının sadece yüzde 1'ini kullanarak ve kanat çırpmadan bu
şekilde 100 kilometre süzülebiliyor.

Atmaca gibi bazı türler insandan on kat daha iyi görürken, 200 bin
çiftten oluşan bir kolonide sümsük kuşu (Sula bassana) ömür boyu
bağlandığı eşini sesi sayesinde tanıyabiliyor.

Gece avlanan bir baykuş görselden çok duyma yeteneğinden
yararlanmakta. Yeni yumurtadan çıkan bir flamingo yavrusunu tıpkı
memelilerde olduğu gibi ilk günlerde özel bir sütle beslemekte. Yağ
kuşları ve mağara kırlangıçları karanlıkta yön bulurken ekolosyan
kullanmakta. Büyük orman horozlarının ötüş sırasında çıkardığı yüksek
frekanslı ses, insan kulağı tarafından algılanmamakta, ancak
hemcinsleri tarafından kilometrelerce öteden duyulabilmekte.

En büyük kuş 2.74 metre yüksekliği, yetişkin bir insanın iki katı
olan 156.6 kilogram ağırlığı ile devekuşu.

Uçan en ağır kuş, 18 kiloya ulaşan ağırlığıyla Afrika'dan kori toy
kuşu ile Türkiye'de yaşayan toy kuşları.

Kanat açıklığı en uzun kuş, 3.63 metreye ulaşan kanat açıklığıyla
gezgin albatros.

En küçük kuş, 1.6 gram ağırlığı ve gaga-kuyruk uçları arasında
toplam 58 milimetre boyu ile Küba'dan arıkuşu.

Türkiye'deki en küçük kuş, 3.8-4.5 gram ağırlığı ve 90 milimetre
uzunluğu ile çalıkuşu.

Türkiye'deki en bol kuş: Yaklaşık 15 milyon çift serçe, 10 milyon
çift tarla çintesi.

Türkiye'de ender üreyen kuşlar: Telli turna, çöl koşarı, doğu
kamışçını, ulu doğan, şah kartal, yeşil arıkuşu, çizgili ishakkuşu.

Dünyadaki en hızlı uçan kuş:

Rusya'dan kılçık kuyruklu sağan,
saatte 171 kilometre hıza ulaşır.

Dünyadaki en büyük yumurta:

Ağırlığı 1.78 kilo olan devekuşu
yumurtası, 24 tavuk yumurtasına denk.

Dünyadaki en küçük yumurta:

Ağırlığı 0.3 gram veya daha az olan
arıkuşu yumurtası.

Türkiye'deki en küçük yumurta: Ağırlığı 0.7 gram olan çalıkuşu
yumurtası.

Türkiye'de görülen kuş türlerinin sayısı: 456, bunun 304'ü
Türkiye'de üremekte, 152 kuş türü ise yazlayan ya da kışlayan konuk
türlerdir.

Halkalanmış bir Küçük Sarıbacak'ın Massachusetts kıyısından
(ABD'nin kuzeydoğusu) Karayip adalarından Martinique'e hiç durmadan
uçarak 6 gün ya da daha az sürede ulaştığı saptanmış.
ABD'nin kuzeydoğu kıyısındaki Morina Burnu (Cape Cod) üzerinden
bazen bir gecede 12 milyon kuşun denize doğru göç yolculuklarına
başladıkları biliniyor.
(ZAF-GR)